တၢ်ကဲထီၣ်သးတၢ်ပာ်ဖျါတဘ့ၣ်အံၤ ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲတၢ်ကဲထီၣ်သးဖဲ ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်, ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤ ဖဲလါမးရှး ၂၀၂၆ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲလါမးရှး ၂၉ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်အနံၤ, ကီၢ်ပယီၤသုး ခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ် ၁၂၀ မမ (၂) ဖျၢၣ်ဖဲ အအ--- သဝီပူၤ, သလွဲထီၤကရူၢ် ဒီး ဘၣ်ဒိဝဲသဝီဖိတဂၤ, ဘၣ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤဝဲအဟံၣ်ဒီး ဘၣ်ဒိဟးဂီၤဟံၣ်ဃီအဂၤသၢဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ကဲထီၣ် သးဝံၤအလီၢ်ခံ, သဝီဖိတဖၣ် ဘၣ်ပျံၤဘၣ်ဖုးတၢ်လၢ အဝဲသ့ၣ်အတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. သဝီဖိတဖၣ် မံက့ၤဝဲလၢအဟံၣ် ဃီ တဘူၣ်လၢၤဘၣ်ဒီး ဖဲလၢမုၢ်နၤအဆၢကတီၢ် အဝဲသ့ၣ်လဲၤမံဝဲလၢသီခါဖၠၢ် ဖဲအအိၣ်လၢသဝီပူၤန့ၣ်လီၤ.[1]
(၁) တပတီၢ်- တၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲး
|
တၢ်ကဲထီၣ်သးအကလုာ် |
[တၢ်ခးလီၤတၢ်လၢကျိဖးဒိၣ်] SAC [ထံကီၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးကီၣ်ကးကရၢ, ဘၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါအီၤစ့ၢ်ကီးလၢ ကီၢ်ပယီၤသုး] ခးလီၤတၢ်လၢကျိဖးဒိၣ်, ဘၣ်ဒိၣ်ဝဲသဝီဖိတဂၤ, ဘၣ်ဟးဂီၤဟံၣ်ဃီတဖျၢၣ်ဒီး ဘၣ်ဒိဟးဂီၤဝဲဟံၣ်ဃီအဂၤတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. |
|
တၢ်ကဲထီၣ်သးမုၢ်နံၤမုၢ်သီ |
ဖဲလါမးရှး ၂၉ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ် |
|
တၢ်ကဲထီၣ်သးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ (သဝီ, ကရူၢ်, ကီၢ်ဆၣ်, ကီၢ်ရ့ၣ်) |
အအ--- သဝီ, သလွဲထီၤကရူၢ်, ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်, ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် |
|
ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဂၤအဂ့ၢ်အကျိၤ |
|
|
မံၤ |
စီၤအ--- |
|
သးနံၣ် |
၁၉ နံၣ် |
|
မုၣ်/ ခွါ |
ခွါ |
|
ကလုာ် |
ကညီ |
|
ထီၣ်ပှၢ် / သဘျ့ |
သဘျ့ |
|
တၢ်ဖံးတၢ်မၤ |
ထူစံာ် |
|
တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ |
ဘူးဒး |
|
တၢ်ဟံးမူဒါ/ လီၢ်လၤ |
သဝီဖိ |
|
အိၣ်ဆိးဒူသဝီ |
အအ--- သဝီ, သလွဲထီၤကရူၢ်, ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်, ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ် |
|
ၦၤလၢအမၤအၢပယွဲတၢ်တဂၤအဂ့ၢ်အကျိၤ |
||||
|
မံၤ |
လီၢ်လၤ |
သုးကျိၤ/ သုးရ့ၣ် / သုးတြိၤ |
အိၣ်သူၣ်လီၤသးလီၢ်ကျဲ /သုးကလၢၤ |
အခိၣ်အမံၤဒီးလီၢ်လၤ |
|
တသ့ၣ်ညါ |
တသ့ၣ်ညါ |
[ကီၢ်ပယီၤသုး] [ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ်] (ခမရ) နီၣ်ဂံၢ် (၂၃၀) |
လဲၤဝၣ်သုးကလၢၤ [အိၣ်ဘူးဒီး ကီးတရံးဝ့ၢ်, ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်] |
တသ့ၣ်ညါ |
(၂) တပတီၢ်- တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအကံၢ်အစီ
|
၁. ၡဲပၠးၦၤနဟံးန့ၢ်တၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤ တဆီဘၣ်တဆီတက့ၢ်. |
|
ယၤ [KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိ] သ့ၣ်ညါဘၣ်တၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤ ဖဲလၢတဲသကီးဘၣ်ဃး ကီၢ်ပယီၤသုးခးလီၤ ကျိဖးဒိၣ်အဂ့ၢ် ဒီး ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤဝဲၤကျိၤ (KDHW) အပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤ ဖဲကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်န့ၣ်လီၤ. [ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိန့ၣ် လဲၤဝဲလၢ တၢ်ကဲထီၣ်သးအလီၢ်ဒီး မၤဝဲတၢ်ထံၣ်လိာ်သံကွၢ်ဒီး ပှၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ် ဒီး ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်အဖု, ဒီး ဒိန့ၢ်ဝဲပှၤဘၣ်ဒိအဂီၤ တဖၣ်န့ၣ်လီၤ.] |
|
၂. ကွဲးနီၣ်ၦၤလၢဟ့ၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤတဂၤစုာ်စုာ်သ့ၣ်ညါ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤအမ့ၢ်အတီလၢကျဲဒ်လဲၣ်. |
|
[ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိ] မၤတၢ်ထံၣ်လိာ်သံကွၢ်ဒီး ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ် စီၤအ--- ဒီး အဖုန့ၣ်လီၤ. |
(၃) တပတီၢ်- ပာ်ဖျါတၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတက့ၢ်
|
ပာ်ဖျါတၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတက့ၢ်. |
|
အအ--- သဝီ, သလွဲထီၤကရူၢ်, ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်, ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်အံၤအိၣ်ဝဲလၢ KNU [ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ] တၢ်ပၢအ ဖီလာ်န့ၣ်လီၤ. SAC [ထံကီၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးကီၣ်ကးကရၢ] ပၢက့ၤဝဲလီၢ်ကဝီၤအဝဲန့ၣ် တန့ၢ်လၢၤဘၣ် စးထီၣ်လၢ [၂၀၂၁] နံၣ်, သုးဟံန့ၢ်ဆူၣ်တၢ်ဆိတၢ်ကမီၤဝံၤအလီၢ်ခံ ဒီး တုၤလၢခဲအံၤ ၂၀၂၆ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. ပယီၤသုးလဲၤဝဲဖဲန့ၣ်မ့ၢ်တတုၤဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့, အသုးဖိတဖၣ်လၢအအိၣ်လၢ ခီၣ်ချ့သုးရ့ၣ် (ခမရ) နီၣ်ဂံၢ် (၂၃၀) တဖၣ်, ခးလီၤတၢ်လၢကျိဖးဒိၣ် ၁၂၀ မမ အိၣ်ဝဲ [ခဲအံၤခဲအံၤ] လၢသဝီပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲလါမးရှး ၂၉ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်အနံၤ, ဖဲ ၃ နၣ်ရံၣ်ဒီး ၄ နၣ်ရံၣ်ဃၣ်ဃၣ်န့ၣ်, SAC ခးလီၤဝဲကျိဖးဒိၣ် ၁၂၀ မမ (၂) ဖျၢၣ်ဖဲ အအ--- သဝီပူၤဒီး ဘၣ်ဒိဝဲသဝီဖိ စီၤအ--- (သးနံၣ်အိၣ် ၁၉ နံၣ်) တဂၤဒီး ဘၣ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤဝဲအဟံၣ် ဒီး အကူ ကၤလၢအဟံၣ်ပူၤဒီး အတၢ်ဖီအီၣ်မ့ၤလီၢ် တၢ်ပိးတၢ်လီတဖၣ်အူအီၣ်ထီၣ်ကွံာ်ဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢအဟံၣ်အူအီၣ်ထီၣ် ကတီၢ်, သဝီဖိတဖၣ်လၢ အဟံၣ်ခိၣ်ဟံၣ်ဃၢၤတဖၣ် ကျဲးစၢးလူစၢၤဝဲထံလၢအဟံၣ် ဒ်သိးကမၤပံာ်ဝဲမ့ၣ်အူအီၣ်တၢ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢ မ့ၣ်ပိၢ်လီၤဘၣ်တၢ်ဘူးဝဲဒီး စီၤအ--- အဃိ, အဝဲ တနၢ်ဟူဝဲတၢ် [ဂ့ၤဂ့ၤ] လၢၤဘၣ် အိၣ်ဝဲတုၤသၢနံၤညါန့ၣ်လီၤ. တၢ်ကဲထီၣ်သး အဆၢကတီၢ် ဒူသဝီပူၤ သုးဖီၣ်စုကဝဲၤတအိၣ်ဝဲနီၣ်တဖုဘၣ်ဒီး တၢ်ဒုးတၢ်ယၤစ့ၢ်ကီး ကဲထီၣ်သးလၢလီၢ်ကဝီၤပူၤ တအိၣ်ဝဲဘၣ် န့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢအဝဲဘၣ်ဒိဝံၤအလီၢ်ခံ, ကီၢ်ဆၣ်ဆူၣ်ချ့ပှၤမၤတၢ်ဖိတဂၤ [လၢ ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤဝဲၤကျိၤ (KDHW)] န့ၣ် ဆှၢအီၤဆူ အဘ--- ကသံၣ်ဒၢး, ဖဲဝၣ်ကးကရူၢ်, ကြုၢ်တုကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. [အဘ--- ကသံၣ်ဒၢးန့ၣ် KDHW ပၢဆှၢရဲၣ်ကျဲၤဝဲ ဒီး စီၤအ--- တလိၣ်ဟ့ၣ်ဝဲ တၢ်ကူဆါယါဘျါအပှၤ့ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.]
[ဝံၤအလီၢ်ခံ] စီၤအ--- တဲဘၣ် KHRG လၢ အဝဲဒီး အပါန့ၣ် အဝဲသ့ၣ်သူၣ်ထီၣ်ဟံၣ်အသီတဖျၢၣ် [ဖဲလၢတၢ်ကဲထီၣ်သး အဆၢ ကတီၢ်န့ၣ်] န့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်မၤတၢ်မၤလၢ ဟံၣ်ခိၣ်ဒုးအဖီခိၣ် ဖဲလၢကျိဖးဒိၣ်ချံ တၢတဖျၢၣ်လီၤတဲာ်လၢသဝီပူၤဒီး ဘၣ်ဒိ ဟးဂီၤဝဲ [သဝီဖိအဂၤ တဂၤ] အဟံၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢစီၤအ--- ဒီးအပၢ် နၢ်ဟူဝဲကျိဖးဒိၣ်လီၤသီၣ်ဒီး အဝဲသ့ၣ် စံၣ်လီၤကွံာ် လၢဟံၣ်ခိၣ်ဒီး က့ၤဃ့ၢ်ဝဲလၢ အဟံၣ်လီၢ်လံၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢအဝဲသ့ၣ်က့ၤဘူးကတုၤလၢအဟံၣ်လီၢ်လံၤဆၢကတီၢ်, ကျိဖးဒိၣ်ချံ လီၤတဲာ်ကဒီးဝဲအသီတဖျၢၣ်ဒီး ကျိဖးဒိၣ်ချံအံၤလီၤစီၤစုၤယံၤဒီးအဝဲသ့ၣ်ထဲဒၣ် ၁၀ ချံဧိၤန့ၣ်လီၤ. ကျိဖးဒိၣ်အက့ဖျိးဘၣ်ဝဲ စီၤအ--- အမဲာ်သၣ် ဒီး အခီၣ်ကံၣ်ဒုၣ်, [အဟံၣ်လီၢ်လံၤဘၣ်အူၣ်ထီၣ်ဝဲ] ဒီး ဘၣ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤဝဲအဟံၣ်န့ၣ် ဒီး ဘၣ်ဒိဟးဂီၤ စ့ၢ်ကီးဝဲ အဖံဟံၣ်ဒီး အတံဟံၣ်န့ၣ်လီၤ.
စီၤအ--- အဟံၣ်အူထီၣ်ကွံာ်ဝဲအဃိ, အဝဲဒီး အဟံၣ်ဖိဃီဖိတဖၣ် ဘၣ်လဲၤအိၣ်ဆိလၢအဖံဟံၣ်တစိၢ်တလီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ကဲထီၣ် သး ဝံၤအလီၢ်ခံ, သဝီဖိတဖၣ် ပျံၤတၢ်ဒီး လဲၤဃ့ၢ်အိၣ်ကွံာ်ဝဲလၢဖၠၢ်ဖဲသဝီပူၤ, ဒီး လဲၤမံစ့ၢ်ကီးဝဲလၢမုၢ်နၤန့ၣ်လီၤ. |
(၄) တပတီၢ်- တၢ်ဃ့န့ၢ်အခွဲး
|
မ့ၢ်ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ် ဟ့ၣ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢပကသူတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတခါအံၤဧါ, ဟ့ၣ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢ ပကသူ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤလၢကျဲဒ်လဲၣ်. |
|
တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤသ့ၣ်တဖၣ်အံၤတၢ်သူအီၤသ့ဝဲလီၤ. ထံဂုာ်ကီၢ်ဂၤလၢအဘၣ်ထွဲသ့ၣ်တဖၣ် ကြၢးလၢကတိစၢၤမၤစၢၤဝဲ ဒ်သိး SAC သုတခးလီၤကျိဖးဒိၣ်လၢသဝီပူၤတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. [ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ် ဒီး အဖု နီၢ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲ ဟ့ၣ်အခွဲးလၢ KHRG ကသူဝဲ တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအံၤန့ၣ်လီၤ.] |
Footnotes:
[1] တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢ လံာ်ပာ်ဖျါတဘ့ၣ်အံၤအပူၤန့ၣ် တၢ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်အီၤဖဲ (လါအ့ဖြ့ၣ် ၂၀၂၆ နံၣ်) အပူၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်တၢ်ဆှၢဟ့ၣ်ထီၣ်အီၤလၢ လီၢ်ကဝီၤၦၤမၤသကိးတၢ်တဂၤ ဖဲ (ဒူပျာ်ယာ်ကီၢ်ရ့ၣ်) အပူၤ လၢအဘၣ်တၢ်သိၣ်လိအီၤ လၢကညီဂ့ၢ်ဝီခွဲးယာ်ကရူၢ် (KHRG) လၢကမၤနီၣ်မၤဃါတၢ်မၤဘၣ်ဒိၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်အတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်ဖဲလီၢ်ကဝီၤပူၤန့ၣ်လီၤ. ၦၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ်အမံၤ, တၢ်ဂီၤဒီး အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲ လီၤတံၢ်လီၤဆဲးတဖၣ်န့ၣ် တၢ်မၤလီၤဘၢအီၤလၢအဝဲနီၢ်ကစၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢ တၢ်ကွဲးၡဲပၠးအါထီၣ်အီၤ ဖဲ ပနိကဝီၤအပူၤန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် KHRG အတၢ်ကွဲးၡဲထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤန့ၣ်လီၤ.
