တၢ်ကဲထီၣ်သးအကလုာ်

တၢ်ဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီတပါ [ပှၤလၢသးနံၣ်တပှဲၤ]

တၢ်ကဲထီၣ်သးမုၢ်နံၤမုၢ်သီ

လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်

တၢ်ကဲထီၣ်သးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ (သဝီ, ကရူၢ်, ကီၢ်ဆၣ်, ကီၢ်ရ့ၣ်)

ပၡ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ်, ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ်, မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဂၤအဂ့ၢ်အကျိၤ

မံၤ

နီၢ်ရ---

သးနံၣ်

(၁၇) နံၣ်

မုၣ်/ ခွါ

မုၣ်

ကလုာ်

ကညီ

ထီၣ်ပှၢ် / သဘျ့  

သဘျ့

တၢ်ဖံးတၢ်မၤ

ကၠိဖိ

တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ

ရိမဲခဲၣ်သလ့ၣ် (RC)

တၢ်ဟံးမူဒါ/ လီၢ်လၤ

-

အိၣ်ဆိးဒူသဝီ

ပၡ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ်, ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ်, မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

ၦၤလၢအမၤအၢပယွဲတၢ်တဂၤအဂ့ၢ်အကျိၤ (ပှၤသဝီဖိ)

မံၤ                    

တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်

သဝီ, ကရူၢ်

စီၤတ---

ထူစံာ်

ၡအ--- သဝီ, အအ--- ကရူၢ်, ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ်, မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

၁. ၡဲပၠးၦၤနဟံးန့ၢ်တၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤ တဆီဘၣ်တဆီတက့ၢ်.

ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ဟါလီၤခီ ၇ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်, ယၤ [KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိ] ဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ် တၢ်ကျိၤအံၤလၢ ကညီဒီကလုာ်ပၢၤကီၢ်သုး (KNPF) ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤအအိၣ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲတဲဘၣ်ယၤတၢ်ဂ့ၢ်အံၤလၢလီတဲ စိအပူၤလၢ တၢ်ဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီတပါတၢ်အဂ့ၢ်ကဲထီၣ်အသးအိၣ်တခါ ဖဲ ဘဘ--- ကရူၢ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. [ဝံၤဒီး KHRG ပျီပူၤပှၤ မၤတၢ်ဖိတဂၤန့ၣ် လဲၤမၤတၢ်ထံၣ်လိာ်သံကွၢ်ဒီးပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ် ဒီး အဟံၣ်ဖိဃီဖိန့ၣ်လီၤ.]

၂. ကွဲးနီၣ်ၦၤလၢဟ့ၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤတဂၤစုာ်စုာ်သ့ၣ်ညါ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤအမ့ၢ်အတီလၢကျဲဒ်လဲၣ်.

[KNPF ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါ] လၢအဟ့ၣ်ယၤ [KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိ] တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတဂၤအံၤ အဝဲလဲၤတုၤဝဲဖဲ ဘဘ--- ကရူၢ် အပူၤဖဲ လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်အနံၤ, ဒီး ဘၣ်သဂၢၢ် ဒီး တၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ဘဘ--- ကရူၢ်ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါကွဲဃုာ်အီၤ [KNPF ပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤအံၤ] လၢတၢ်ပာ်ဖှိၣ်မၤသကိးတၢ်ဘၣ်ဃးဒီးတၢ်ဟံးထီၣ်ဂ့ၢ်ဝီလၢ တၢ်ဂ့ၢ်တခါအံၤအဖီခိၣ်န့ၣ်လီၤ. KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိတဂၤအံၤမၤစ့ၢ်ကီးတၢ်ထံၣ်လိာ်သံကွၢ်ဒီး ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်အနီၢ်ကစၢ် ဒၣ်ဝဲ ဖဲအတခွါမုၣ် ဒီး အမုၢ်ဂၢ်အိၣ်စ့ၢ်ကီးဖဲအဃၢၤအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ.

ပာ်ဖျါတၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတက့ၢ်.

ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်အနံၤန့ၣ်, ပှၤကၠိဖိတဂၤလၢအမံၤမ့ၢ် နီၢ်ရ--- လၢအအိၣ်ဖဲ ရက--- ကၠိလၢအအိၣ်သူၣ်လီၤ အသးဖဲ ရက--- သဝီ, ဆဆ--- ကရူၢ်, ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ်, မုၢ်တြီၢ် (ဖၣ်ပူၣ်) ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤလၢအသးနံၣ်အိၣ် (၁၇) နံၣ်တဂၤ ကက့ၤဟးအိၣ်သကိးဝဲအတခွါမုၣ်ဆူ ပၡ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ်, ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ် ဖဲအဝဲဒိးစဲးနံၣ်တဝာ်တၢ်ဒိးစဲးဝံၤအလီၢ် ခံဒီး အကၠိပျၢ်ကသုၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲက့ၤသကိးဃုာ်ဒီးအသကိးပှၤကၠိဖိအဂၤတဆံဘျဲၣ်လၢအသဝီအိၣ်လီၤဆီလိာ် အသးန့ၣ်လီၤ. လၢအဝဲသ့ၣ်အတၢ်က့ၤဟးကသုၣ်လၢဟံၣ်ဘျီဝဲအံၤန့ၣ်အဝဲသ့ၣ်က့ၤလၢခီၣ် ဒီး က့ၤအိၣ်ဘှံးစ့ၢ်ကီးလၢကျဲတီၤ န့ၣ်လီၤ. လၢခံကတၢၢ်ကၠိဖိအဂၤတနီၤက့ၤတုၤလၢအဝဲသ့ၣ်သဝီ ဒီး အိၣ်တ့ၢ်ဒၣ်ထဲယဲၢ်ဂၤဧိၤ ဒီးအဝဲသ့ၣ်က့ၤဆူညါဆူအဝဲသ့ၣ် အဟံၣ်န့ၣ်လီၤ. ရက--- သဝီ ဒီး ပၡ--- သဝီန့ၣ်မ့ၢ်လဲၤလၢခီၣ်တၢ်ဒ့ၣ်စၢၤအိၣ် (၁၂) နၣ်ရံၣ်ကျဲ ဒီး မ့ၢ်လဲၤလၢသိလ့ၣ်ယီၢ်န့ၣ် ကဘၣ် (၅) နၣ်ရံၣ်ကျဲန့ၣ်လီၤ.

ဖဲအဝဲသ့ၣ်က့ၤတုၤဖဲကစၢၢ်ခီၣ်ထံး ဖဲ ပတ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ်, ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ် အဆၢကတီၢ်အဝဲသ့ၣ်ထံၣ်လိာ်ဘၣ်သ ဂၢၢ်ဒီး ပိာ်ခွါဟဲက့ၤနီဒီးသိလ့ၣ်ယီၢ်တဂၤလၢအမံၤမ့ၢ် စီၤတ--- အသးနံၣ်အိၣ် (၂၇) နံၣ်လၢအမ့ၢ်သဝီဖိတဂၤလၢအအိၣ်ဟဲ လၢ ၡအ--- သဝီ, အအ--- ကရူၢ်, ဒွဲၣ်လိကီၢ်ဆၣ်, မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲပတုာ်အသိလ့ၣ်ယီၢ်အဃိ နီၢ်ရ--- န့ၣ်သံ ကွၢ်အီၤလၢမ့ၢ်အကလဲၤဖဲလဲၣ် ဒီး အဝဲစံးဆၢက့ၤအီၤလၢ အဝဲကက့ၤလၢ စတ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ် န့ၣ်လီၤ. ပိာ် မုၣ်ဖိန့ၣ်သံကွၢ်ကဒီးအီၤလၢမ့ၢ်အသိလ့ၣ်ယီၢ်န့ၣ်ချုးဧါန့ၣ်လီၤ. ဝံၤဒီး စီၤတ--- န့ၣ်စံးဆၢအီၤလၢ အဝဲကဘၣ်လဲၤတီဆှၢတၢ် ဘိၣ်ဆူ စတ--- သဝီန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ နီၢ်ရ--- မၢအီၤလၢအဝဲမ့ၢ်လဲၤတုၤလၢ စတ--- သဝီန့ၣ် မၢပှၤတဂၤဂၤတဲကျၢ ဘၣ်န့ၢ်အီၤအတခွါမုၣ်လၢအအိၣ်လၢ ပၡ--- သဝီတဂၤအံၤလၢအတၢ်ကဟဲပိာ်စိၢ်အီၤ မ့တမ့ၢ် မၢပှၤတဂၤဂၤဟဲပိာ်စိၢ်အီၤလၢ သိလ့ၣ်ယီၢ်န့ၣ်လီၤ. ပိာ်ခွါန့ၣ်စံးဆၢက့ၤအီၤလၢ အဝဲစဲးကတိၤတၢ်အိၣ်အဃိ အဝဲတဲကျၢန့ၢ်ဝဲအတခွါမုၣ်သ့တထံၣ်ဃီဖဲအဝဲမ့ၢ် က့ၤတုၤလၢ စတ--- သဝီအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဒီးအဝဲက့ၤတဲဆၢက့ၤတၢ်ပိာ်ခွါတဂၤန့ၣ်လၢတချုးလၢအတခွါမုၣ်ဟဲ မ့တမ့ၢ် မၢပှၤတဂၤဂၤဟဲ ပိာ်စိၢ်အီၤဒီးသိလ့ၣ်ယီၢ်ဒံးဘၣ်အဆၢကတီၢ်အဝဲ ကက့ၤဟးပာ်စၢၤလၢခီၣ်န့ၣ်လီၤ.

ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ ဖဲစီၤတ--- က့ၤတုၤလၢ စတ--- သဝီအဆၢကတီၢ် အဝဲတတဲဒုးသ့ၣ်ညါပှၤနီတဂၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အ မဲာ်ညါ အဝဲနီထီၣ်အသိလ့ၣ်ယီၢ်လၢကက့ၤပိာ်စိၢ်က့ၤ နီၢ်ရ--- အဂီၢ်လီၤ. အဝဲတဲလံၣ် နီၢ်ရ--- လၢအတခွါမုၣ်တချုးဘၣ်အဃိ အတခွါမုၣ်မၢအဝဲ[စီၤတ--- ]လၢကက့ၤပိာ်စိၢ်န့ၢ်အီၤဒီးလဲၤဆှၢအီၤဆူဟံၣ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဖိ နီၢ်ရ--- စံးဝဲ, “အဝဲဟဲ လၢယကပၤဒီးတဲယၤလၢ ‘နတခွါမုၣ်မၢယဟဲပိာ်စိၢ်နၤ. ယကက့ၤဆှၢနၤလၢ တၡ--- သဝီ [ဘဘ--- ကရူၢ်], ဝံၤန့ၣ်ပှၤကဟဲ ပိာ်စိၢ်နၤဖဲန့ၣ်တဂၤ.’ ဝံၤန့ၣ်ယသံကွၢ်အီၤလၢ, ‘နက့ၤတုၤလၢယတခွါမုၣ်အိၣ်တၢ်လီၢ်ဧါ. နလဲၤလၢ ပၡ--- သဝီဧါ.’ ဒီးအဝဲစံး ဆၢယၤလၢအလဲၤ. တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ ယဆိမိၣ်လၢအနီၢ်ကီၢ်လီၤဘျီယဒိးထီၣ်ပိာ်အသိလ့ၣ်ယီၢ်ခံလီၤ. ဘၣ်မနုၤလဲၣ်န့ၣ် ဖဲလၢ ယမ့ၢ် က့ၤဟးတဘျီလၢ်လၢ်န့ၣ်, ယတခွါမုၣ်ဃုန့ၣ်ယၤပှၤလၢကဟဲပိာ်စိၢ်ယၤလၢသိလ့ၣ်ယီၢ်ထီဘိအဃိလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ န့ၣ်ယဆိမိၣ်လၢအနီၢ်ကီၢ်ဘျီယဒိးထီၣ်ပိာ်ဝဲအသိလ့ၣ်ယီၢ်ခံလီၤ.”

ဖဲမုၢ်ဟါလီၤကဘၣ်ဖဲ ၆:၀၀ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ် စီၤတ--- နီဃီၤအသိလ့ၣ်ယီၢ်ဆူကျဲအဂၤတဘိ ဒီး ပတုာ်အသိလ့ၣ်ယီၢ် န့ၣ်ဝံၤစံးဘၣ်ပိာ်မုၣ်န့ၣ်လၢ အသိလ့ၣ်ယီၢ်ဟးဂီၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အဝဲတဲပိာ်မုၣ်န့ၣ်လၢကက့ၤဆှၢဝဲလၢခီၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲန့ၣ်ဝံၤ, စီၤတ--- ဖိးဟုန့ၢ်ဆူၣ် နီၢ်ရ--- , ထိဝဲအဟၢဖၢ, တဲပျံၤအီၤလၢကမၤသံအီၤ ဒီး ဖီၣ်ဆူၣ်အီၤဖဲတၢ်လီၢ်န့ၣ် န့ၣ်လီၤ. ပှၤ တူၢ်ဘၣ်တၢ်ဖိ နီၢ်ရ--- စံးဝဲလၢ, “ယဟးလၢအမဲာ်ညါ ဒီး အဝဲဟးလၢယလီၢ်ခံလီၤ. ဖဲပဟးန့ၣ်တစိၢ်ဖိအလီၢ်ခံ အဝဲဖီၣ်ယဖံ ဘၣ်ခိၣ် ဒီးတဲယၤ, ‘နဆိမိၣ်တၢ်အံၤနဟံၣ်ဧါ [တၢ်တဲပျံၤတဲဖုးတကလုာ်]’ဝံၤန့ၣ် အဝဲဖိးဟုန့ၢ်ဆူၣ်ယၤဃံးဃံးလီၤ. ယကိးပ သူဃ့တၢ်မၤစၢၤလီၤ. ယတဲအီၤ ဝံသးစူၤမၤယၤဒ်အံၤတဂ့ၤ. ယဂုာ်ကျဲးစၢးဃ့ကညးအီၤဒ်သိးအသုတမၤယၤဒ်အံၤ တဂ့ၤ ဒီး ယကိးပသူဃ့တၢ်မၤစၢၤစ့ၢ်ကီးလီၤ. အဝဲကးပံးတံၢ်ယကိာ်ပူၤလၢအစုညါသးဝံၤ အဘံးယကိာ်ဘိလီၤ.  ဝံၤန့ၣ်အဝဲတဲယၤ, ‘နၤ အံၤနနီၢ်ကီၢ်ဧါ နမၤဆူၣ်ထီၣ်နကလုၢ်လၢယလိာ်န့ၣ်... နအဲၣ်ဒိးသံဧါ.’ ယတဲအီၤလၢ ဝံသးစူၤတဘၣ်မၤယၤဒ်အံၤတဂ့ၤ. ယတ အဲၣ်ဒိးသံဒံးဘၣ်. ဝံၤဘျီအဝဲပျၢ်လီၤယၤ ဒီး ယဂုာ်ကျဲးစၢၤဆၢထၢၣ်ဘၣ်ဆၣ်ယဂဲၤဆၢထၢၣ်တန့ၢ်ဘၣ်. အဝဲထူယချၢဃံလီၤ. ယ အ့ၣ်အစု ဒီး အဝဲဒဲယၤလီၤ. အဝဲဘံးကဒီးယကိာ်ဘိအသီတဘျီကဒီးလီၤ. ယဂုာ်ကျဲးစၢးဂဲၤထၢၣ် ဘၣ်ဆၣ်ယဂဲၤထၢၣ်တန့ၢ် ဘၣ်. အဝဲထိယဟၢဖၢအထံၣ်တဆံလီၤ. ယတူၢ်တန့ၢ်ဘၣ်အဃိ ယစံးအီၤဝံသးစူၤမၤယၤဒ်အံၤတဂ့ၤ ဘၣ်ဆၣ်အဝဲတကနၣ် ယၤဘၣ်.  လီၢ်ခံကတၢၢ်ယမၤတၢ်တသ့နီတမံၤဘၣ် အဃိအဝဲစးထီၣ်ဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီတပါယၤလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ ယဂဲၤ ထၢၣ်တန့ၢ်ဘၣ်.”

တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ ပိာ်ခွါန့ၣ်က့ၤဆှၢကဒီးတၢ်ပိာ်မုၣ်န့ၣ်လၢဟံၣ် ဒီး ဖဲအဝဲသ့ၣ်က့ၤတုၤဘူးထီၣ်လၢ တၡ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ် အဆၢကတီၢ် ပိာ်ခွါန့ၣ်ဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီတပါကဒီးပိာ်မုၣ်န့ၣ်အသီတဘျီန့ၣ်လီၤ. ဝံၤအလီၢ်ခံ အဝဲတက့ၤဆှၢပိာ်မုၣ်ဖိအံၤ လၢဟံၣ်လၢာ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဖဲမုၢ်နၤခီ ၈:၀၀ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်အဝဲဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီတပါကဒီးပိာ်မုၣ်ဖိန့ၣ်အသီတဘျီ ကဒီးန့ၣ်လီၤ. ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဖိစံးဝဲ “ယကိးအီၤလၢတံ ဒီး အဝဲတဲယၤ ‘တၢ်အံၤတမ့ၢ်နတံဘၣ်.’ ဒီး အဝဲတဲကဒီးဝဲ ‘ယအဲၣ် ဘၣ်နၤ. နအဲၣ်ယၤတကဲဧီ.’ ဖဲန့ၣ်အဆၢကတီၢ်ယပျံၤအီၤအဃိ ယတဲလံၣ်အီၤလၢ ‘ယအဲၣ်နၤကဲ’ […] အဝဲတဲယၤတၢ်ဒီဒူၣ် ညါ ဒီး တဲယၤလၢ ‘နမ့ၢ်အဲၣ်ယၤန့ၣ်နဘၣ်က့ၤတဲဘၣ်နမိနပါနီၤ.’ ဒီး အဝဲတဲယၤလၢအကလဲၤပိာ်ယခံလၢယဟံၣ် လၢယ သဝီန့ၣ် ဒီး အဝဲကလဲၤတဲတၢ်လၢယမိယပါလီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ၤယမိယပါတအိၣ်လၢဟံၣ်ဒံးဘၣ်. အဝဲသ့ၣ်အိၣ်လၢ ကစ--- ဒဲကဝီၤအပူၤလီၤ. […] အဝဲတဲကဒီးဝဲလၢ ‘’နမ့ၢ်အဲၣ်ယၤန့ၣ်နဘၣ်ဖျီနသးဒီးယၤနီၤ.  ယတဲအီၤ ‘မ့ၢ်’. အဝဲဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီ တပါကဒီးယၤတစိၢ်ဖိဖဲ မုၢ်နၤခီ ၈:၀၀ နၣ်ရံၣ်ဘျဲၣ်အဆၢကတီၢ်လီၤ. ယတဲအီၤဘၣ်ပတုာ်အခါဘၣ်လံ. ဝံသးစူၤက့ၤဆှၢယၤ ဟီ. ဖဲန့ၣ်အဆၢကတီၢ်ဘၣ်လၢတၢ်စူၤယ့ ဒီး တၢ်ချံၣ်ဘၣ်ယသးလီၤ. အဝဲတကနၣ်ယၤဘၣ်. ယဃ့ကညးကဒီး အီၤလၢဝံသး စူၤက့ၤဆှၢက့ၤယၤဟီ. ဒီး အဝဲဂဲၤဆၢထၢၣ် ဒီး တဲယၤ အိၤခ့... ယကက့ၤဆှၢနၤလၢဟံၣ်. ဝံၤဒီးအဝဲနီထီၣ်အသိလ့ၣ်ယီၢ်ဒီး ပ က့ၤဆူဟံၣ်လီၤ.”

တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ တချုးလၢအဝဲသ့ၣ်က့ၤတုၤဖဲဟံၣ်တၢတဖျၢၣ်လၢ တၡ--- သဝီ ဖဲတၢ်လီၢ်လၢအအိၣ်ဖဲကစၢၢ်ခီၣ်ထံးတတီၤ န့ၣ်, တၢ်ပိာ်ခွါတဂၤန့ၣ်ပတုာ်အသိလ့ၣ်ယီၢ်အသီတဘျီကဒီးန့ၣ်လီၤ. နီၢ်ရ--- ဃ့ကညးအီၤလၢ “ဝံသးစူၤတၢ်တဘျီအံၤက့ၤ ဆှၢယၤတုၤလၢယဟံၣ်နီၤ. အဝဲမၤအသးဒ်သိးအခိၣ်မူၤအသိး ခီဖျိလၢအဝဲမူၤသံးဒံးအဃိလီၤ. အဝဲတဲက့ၤဝဲလၢ ‘ယနီစဲးကဲၤ (သိလ့ၣ်ယီၢ်) တကဲလၢၤဘၣ်.’ အဝဲပာ်လီၤယၤဖဲကျဲတီၤလိာ်ဖဲကစၢၢ်ခီၣ်ထံးလီၤ. ယသံကွၢ်အီၤလၢ ‘ယကဘၣ်က့ၤလၢဟံၣ်ဒ် လဲၣ်. ယကဘၣ်က့ၤလၢယခီၣ်ဧါ.’ အဝဲတဲဆၢယၤလၢ ‘အုၤ...နကဘၣ်က့ၤလၢနခီၣ်လီၤ.’ ဝံၤန့ၣ်ယတဲအီၤလၢ ယမ့ၢ်က့ၤလၢခီၣ် န့ၣ်နတဘၣ်လိၣ်လူၤပိာ်ယခံဘၣ်နီၤ.’ အဝဲအၢၣ်လီၤယၤလီၤ.”

တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ ပိာ်မုၣ်ဖိန့ၣ်က့ၤဆူဟံၣ်ဒီးအခီၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢအဝဲတဟးဘၣ်ဝဲတဂၤနီတဘျီဘၣ် ဒီး မ့ၢ်စ့ၢ်ကီးမုၢ်နၤခီအ ဆၢကတီၢ်အဃိ အဝဲက့ၤသံကွၢ်ဝဲကျဲလၢပှၤအအိၣ် ဖဲအဝဲက့ၤတုၤလၢ တၡ--- သဝီ ပူၤအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. သဝီဖိလၢ တၡ--- သဝီတဂၤတဲဘၣ်အီၤလၢ ပိာ်ကျဲမုၢ်ဖးဒိၣ်လိၤလိၤန့ၣ်လီၤ. လီၢ်ခံကတၢၢ်အဝဲက့ၤတုၤလၢအတခွါမုၣ် လၢအမံၤမ့ၢ် နီၢ်န--- အ ဟံၣ်ကဘၣ်ဖဲ မုၢ်နၤခီ ၉:၃၀ မံးနံးအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဖိပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲ “ဂ့ၤလၢအဝဲတဟဲက့ၤလူၤပိာ်ယခံဘၣ် လီၤ. ဖဲယဟဲက့ၤတုၤလၢယတခွါမုၣ်ဟံၣ်အခါန့ၣ် ယတခွါမုၣ်တသ့ၣ်ညါလၢယဟဲက့ၤတုၤဘၣ်. ယကိးအီၤဒီးအဝဲသံကွၢ် ‘မတဂၤလဲၣ်.’ ယတဲအီၤလၢ ‘ယၤလီၤ’ အဝဲလ့ဒၤမံလၢယမဲာ်သၣ် ဒီး ထံၣ်ဝဲလၢယမဲာ်သၣ်တမုၣ်ဘၣ်အဃိ အဝဲသံကွၢ်ယၤ ‘န ဟဲက့ၤဒီးမတဂၤလဲၣ်. နဟဲက့ၤပှဲၤဂၤလဲၣ်.’ ယတဲအီၤလၢ ‘ယဟဲက့ၤတဂၤလီၤ. ဖဲယဟဲက့ၤတုၤလၢ တၡ--- သဝီန့ၣ်ယဟဲ က့ၤ က့ၤတုၤလၢအံၤတဂၤလီၤ.’ ဝံၤန့ၣ်အဝဲသံကွၢ်ယၤ ‘ဖဲတချုးနဟဲက့ၤတုၤလၢ တၡ--- သဝီဒံးဘၣ်န့ၣ်နဟဲက့ၤလၢမတဂၤ လဲၣ်.’ ယတဲအီၤလၢ ‘အကဲမတဂၤလဲၣ်န့ၣ်ယတသ့ၣ်ညါအီၤဘၣ်. ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ အမူၤသံးလီၤ. အဝဲတဲအအိၣ်လၢ စတ--- သဝီလီၤ.’ ဒီးယသံကွၢ်ယတခွါမုၣ်လၢ ‘နမၢပှၤဟဲပိာ်စိၢ်ယၤဒီးစဲးကဲၤ (သိလ့ၣ်ယီၢ်) တဂၤဂၤဧါ.’  အဝဲတဲဝဲလၢအတမၢပှၤနီ တဂၤဘၣ်. ဒီးအဝဲသံကွၢ်ကဒီးယၤလၢ ‘မတဂၤဟဲက့ၤဆှၢနၤလၢဟံၣ်လဲၣ်.’ ယတဲအီၤလၢ ‘ပှၤတဂၤန့ၣ်ယတသ့ၣ်ညါအီၤဘၣ်. အဝဲတဲယၤလၢနမၢအဝဲဟဲပိာ်စိၢ်ယၤလီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိသတးဒီး ယဟဲက့ၤဒိးပိာ်အစဲးကဲၤ (သိလ့ၣ်ယီၢ်) အခံလီၤ.’ အဝဲ သံကွၢ်ကဒီးယၤလၢ ‘အမၤနၤတမံၤမံၤဧါ.’ ”

လီၢ်ခံကတၢၢ် နီၢ်ရ--- တဲဘၣ်အတခွါမုၣ်လၢတၢ်ကဲထီၣ်သးဒီးအီၤလၢကျဲတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအတခွါမုၣ်နၢ်ဟူဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤ ဝံၤအလီၢ်ခံ, အတခွါမုၣ်ကိးဃီၤလီတဲစိလၢ တၡ--- သဝီ လၢကသံကွၢ်လီၤတံၢ်က့ၤဝဲလၢမ့ၢ်မတၤဟဲက့ၤဆှၢအတခွါမုၣ်လဲၣ် န့ၣ်လီၤ. နီၢ်ရ--- တသ့ၣ်ညါဝဲလၢမ့ၢ်အတခွါမုၣ်ဆဲးကျိးမတဂၤလဲၣ်န့ၣ်ဘၣ်လီၤ. လီၢ်ခံကတၢၢ် နီၢ်န--- သံကွၢ်ဝဲပှၤမၤကမၣ် တၢ်ဖိတဂၤန့ၣ်အက့ၢ်အဂီၤန့ၣ်လီၤ. သဝီဖိန့ၣ်တဲဘၣ်အီၤလၢ တၢ်ပိာ်ခွါတဂၤန့ၣ် အိၣ်ဒီးအနိးဆူၣ်, အနီၢ်ဖုၣ်, အညၣ်ဝါ, ဒီး အခိၣ်လ့ၤန့ၣ်လီၤ. ဝံၤအလီၢ်ခံ နီၢ်န--- ကိးကဒီးလီတဲစိ လၢမုဂါအဂၤတဂၤအအိၣ် လၢအအိၣ်ဖဲ တၡ--- သဝီ ဒီး သံကွၢ်မုဂါ တဂၤန့ၣ်လၢမ့ၢ်တဟါအံၤအထံၣ်ဘၣ်ပှၤက့ၤနီသိလ့ၣ်ယီၢ်လၢသဝီပူၤန့ၣ်တဂၤဂၤစ့ၢ်ဧါန့ၣ်လီၤ. မုဂါတဂၤန့ၣ်တဲဘၣ်အီၤလၢ အဝဲထံၣ်ပှၤဟဲက့ၤနီသိလ့ၣ်ယီၢ်တဂၤန့ၣ်လီၤ. နီၢ်န--- သံကွၢ်မုဂါတဂၤန့ၣ်လၢမ့ၢ်တၢ်တဂၤန့ၣ်အမူၤသံးဧါန့ၣ်လီၤ. ဒီးမုဂါ တဂၤန့ၣ်စံးဆၢအီၤလၢ အမူၤသံးတစဲးန့ၣ်လီၤ. ဒီးအဝဲမ့ၢ်စ့ၢ်ကီးမုဂါတဂၤန့ၣ်အဖိဒိၣ်ခွါန့ၣ်လီၤ. တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ နီၢ်န--- တဲ ဘၣ်မုဂါတဂၤန့ၣ်လၢတၢ်လၢအတခွါမုၣ် နီၢ်ရ--- ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်ဘၣ်ဝဲလၢကျဲတဖၣ်န့ၣ်လီၤ. မုဂါတဂၤန့ၣ်တဲဘၣ်နီၢ်ရ--- အတခွါမုၣ်လၢ အဖိဒိၣ်ခွါန့ၣ်အသကဲာ်ပဝးတဂ့ၤဘၣ် လၢတချုးလၢတၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤကဲထီၣ်အသးဒံးဘၣ်အခါလံၤလံ န့ၣ်လီၤ. ဒီးမုဂါတဂၤန့ၣ်ဃ့စ့ၢ်ကီး နီၢ်န--- လၢအကဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ဂ့ၢ်ဝီလၢတၢ်ကဲထီၣ်အသးတခါအံၤအဖီခိၣ်တုၤလီၤတီၤ လီၤန့ၣ်လီၤ.

ဖဲလၢမုၢ်ဆ့ၣ်ထီၣ်အသီတဂီၤ [လါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၁ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်အနံၤ] န့ၣ် နီၢ်န--- ဒီးအမိၢ်လဲၤထံၣ်လိာ်အသးဒီး ဘဘ--- ကရူၢ်ခိၣ်ဖဲ စတ--- သဝီန့ၣ်လီၤ. နီၢ်န--- တီၣ်ဖျါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤဆူကရူၢ်ခိၣ်အအိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢ ကရူၢ်ခိၣ် ဒီး ကရူၢ်ပှၤဘၣ်မူ ဘၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ်ဃုာ်ဒီး ကညီဒီကလုာ်ပၢၤကီၢ်သုး (KNPF) သ့ၣ်ညါဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တခါအံၤဝံၤအလီၢ်ခံ အဝဲသ့ၣ်စးထီၣ်ရဲၣ်ကျဲၤဝဲ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤတဘျီဃီ ဒီးလဲၤဖီၣ်န့ၢ်ဝဲပှၤမၤတရီတပါတၢ် စီၤတ--- တဂၤအံၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်က့ၤကိး စီၤတ--- အံၤဆူ ကညီဒီ ကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ (KNU) အဝဲၤကျိၤလၢအအိၣ်ဖဲ ဘဘ--- ကရူၢ် ဒီး မၤနီၣ်မၤဃါဝဲတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢအဘၣ်ထွဲတဖၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ ဘံၣ်ဘၢခိၣ် [KNPF အပှၤသုးဖိ] လၢအအိၣ်ဖဲ ဘဘ--- ကရူၢ်ပူၤ ဒီး အပှၤသုးဖိသ့ၣ်တဖၣ်လဲၤဆှၢဝဲဒၣ် စီၤ တ--- ဆူ ပၢၤကီၢ်ဝဲၤဒၢး [KNPF အဝဲၤကျိၤပူၤ လၢအဘၣ်တၢ်ပာ်လီၤဘၢတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ] ဖဲ ဘုသိၣ်ကီၢ်ဆၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်လဲၤတုၤဖဲ KNPF အဝဲၤကျိၤပူၤ ဖဲလါစဲးပထ့ဘၢၣ် ၂၅ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. စီၤတ--- ဘၣ်တၢ်ထၢနုာ်လီၤအီၤလၢ ဃိာ်ပူၤတဘျီဃီဖဲအဝဲသ့ၣ်လဲၤတုၤလၢပၢၤကီၢ်ဝဲၤဒၢးအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲတၢ်သမံသမိးလီၤတံၢ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအဆၢကတီၢ် အဝဲဘၣ်အိၣ်ဖဲန့ၣ်တလါဘျဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤဒီးအဝဲဘၣ်တၢ်လဲၤဆှၢအီၤဆူ ကီၢ်ရ့ၣ်ပတီၢ် KNPF အဃိာ်ပူၤန့ၣ်လီၤ. စံၣ်ညီၣ်ကွီၢ် လၢကီၢ်ရ့ၣ်ပတီၢ်နၢ်ဟူဝဲတၢ်ဂ့ၢ်အံၤဒီးမၤဝဲတၢ်ဆၢတဲာ်န့ၣ်လီၤ. ပိာ်ခွါအံၤ ဘၣ်တၢ်အီၣ်လီးအီၤ ၁၀၀,၀၀၀ ဘးလၢကဘၣ်ဟ့ၣ်ဝဲ ပိာ်မုၣ်ဖိတဂၤအံၤအသူးသ့ၣ်လၤကပီၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲဟ့ၣ်ဝဲသ့ခံဘျီ တဘျီန့ၣ်ဘၣ်ဟ့ၣ်ဝဲ ၅၀,၀၀၀ ဘးန့ၣ်လီၤ. ဖဲလါအ့ ဖြ့ၣ် ၂၀၂၆ နံၣ်အတီၢ်ပူၤအံၤန့ၣ် နီၢ်ရ--- မ့ၢ်ဂ့ၤအဟံၣ်ဖိဃီဖိမ့ၢ်ဂ့ၤတဒိး န့ၢ်ဘၣ်စ့အီၣ်လိးနီတဘးဒံးဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီၣ်ထံးန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ပာ်ပနီၣ်လီၤလၢပိာ်ခွါအံၤကဘၣ်အိၣ်ဃိာ်ပူၤ (၁၃) နံၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ ဖဲအဝဲကွဲးထီၣ်လံာ်တၢ်သးကညီၤ လၢ KNU လီၢ်ခၢၣ်သးစံၣ်ညီၣ်ပီတ့ဝဲၤဒၢးဝံၤအလီၢ်ခံဘၣ်တၢ်ထုးလီၤစှၤန့ၢ်က့ၤအီၤဒီးအိၣ်တ့ၢ်ဒၣ်ထဲ (၁၂) နံၣ်ဧိၤန့ၣ်လီၤ.

စီၤတ--- မ့ၢ်ပှၤလၢအထီၣ်ပှၢ်လံ ဒီး အဖိအိၣ်ခံဂၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲမ့ၢ် ကညီဒီကလုာ်တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ် (KNLA) အသုးဖိလီၢ်လံၤ တဂၤဖဲ သုးက့ နီၣ်ဂံၢ် - ၅ [မုၢ်တြီၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်] အပူၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲကဲသုးအဆၢကတီၢ်အဝဲမၤကမၣ်စ့ၢ်ကီးသုးအတၢ်သိၣ်တၢ် သီအဃိ KNLA စံၣ်ညီၣ်အီၤဒီးနီဟးထီၣ်ကွံာ်အီၤလၢအမူအလါအပူၤန့ၣ်လီၤ. ဝံၤအလီၢ်ခံ အဝဲက့ၤအိၣ်က့ၤဆူ ၡအ--- သဝီ [တချုးဒံးလၢတၢ်ကဲထီၣ်အသးအံၤဒံးဘၣ်န့ၣ်လီၤ].

လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါသ့ၣ်တဖၣ်ရဲၣ်ကျဲၤန့ၢ်တၢ်လၢ နီၢ်ရ--- အဂီၢ် ဒီး လဲၤဆှၢအီၤဆူ စတ--- တၢ်ဆါဟံၣ်လၢအအိၣ်သူၣ် လီၤအသးဖဲ စဆ--- သဝီ, ဘဘ--- ကရူၢ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဆါဟံၣ်အံၤဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢ မဲၢ်တီၢ်တၢ်ဆါဟံၣ် [လီၢ် ကဝီၤပှၤတဝၢတၢ်ကရၢကရိလၢအမၤစၢၤပှၤဘၣ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကမှံလၢထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤတဖၣ်] န့ၣ်လီၤ. ဆူၣ်ချ့ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢအမံၤမ့ၢ် နီၢ်ၡ--- လၢအလီၢ်လၤမူဒါမ့ၢ် ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်အိၣ်ဖျဲၣ်ဖိတၢ်ကဟုကယာ် [EmOC] တဂၤဟ့ၣ်လီၤအီၤလၢတၢ်ဒီသဒၢဟုးသးကသံၣ် လၢအမ့ၢ် [ECPs] ဂ့ၢ်ဂီၢ်အူတၢ်ဒီသဒၢဟုးသးကသံၣ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲတလိၣ်ဟ့ၣ်ကသံၣ်ကသီအတၢ်ကဟုကယာ်အဘူးအလဲ နီတမံၤ ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤအလီၢ်ခံ အဝဲဘၣ်တၢ်ကွၢ်ထွဲက့ၤအီၤလၢ ကညီပိာ်မုၣ်ကရၢ (KWO) လၢအအိၣ်ဖဲ ရက--- သဝီန့ၣ်လီၤ. အခဲအံၤ [လါဖ့ၤဘြူၤအါရံၤ ၂၀၂၆ နံၣ်] န့ၣ်အဝဲဟဲက့ၤဒီးထီၣ်က့ၤကၠိလံန့ၣ်လီၤ. အသရၣ်/မုၣ် ဒီး အတံၤသကိးဖိသ့ၣ်တ ဖၣ်ကတိၤဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါအီၤဒ်သိးအဝဲသုတဟ့ၣ်အဃၣ်လၢအတၢ်ဖံးလိမၤဒိးအပူၤတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. KWO မၤန့ၢ်စ့ၢ်ကီးအီၤ တၢ်ဟ့ၣ်ကူၣ်တဲသကိးတၢ်န့ၣ်လီၤ.

နီၢ်ရ--- ဘၣ်သဂၢၢ်ဒီးတၢ်ဖီၣ်ဆူၣ်မၤတရီတပါအတၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤဝံၤအလီၢ်ခံ, အဝဲဘၣ်တၢ်ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါအီၤလၢအပှၤ တဝၢဖိသ့ၣ်တဖၣ်ထီဘိဒ်သိးအဝဲကထီၣ်ဒံးကၠိ ဒီး သုတဟ့ၣ်အဃၣ်နီတဘျီတဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ အဝဲတူၢ် ဘၣ်ဝဲတၢ်အဲၣ်တၢ်ကဟုကယာ် ဒီး တၢ်ဟ့ၣ်ဂံၢ်ဟ့ၣ်ဘါထီဘိန့ၣ်လီၤ. အဝဲအဲၣ်ဒိးဝဲလၢ ထံဂုၤကီၢ်ဂၤခိၣ်နၢ်လၢအဘၣ်ထွဲတဖၣ် မ့ၢ်ဂ့ၤ ထံလီၢ်ကီၢ်ပူၤခိၣ်နၢ်လၢအဘၣ်ထွဲတဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤ လၢကဟံးထီၣ်ဖီၣ်ထီၣ်ဝဲဂ့ၢ်ဝီလၢတၢ်ဂ့ၢ်တခါအံၤတုၤလီၤတီၤလီၤ. ဒ်သိးခါ ဆူညါပိာ်မုၣ်အဂၤသ့ၣ်တဖၣ်သုတဘၣ်လဲၤခီဖျိဒီးတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဂ့ၢ်ဒ်သိးအံၤသ့ၣ်တဖၣ်တဂ့ၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.

မ့ၢ်ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ် ဟ့ၣ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢပကသူတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတခါအံၤဧါ, ဟ့ၣ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢ ပကသူ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤလၢကျဲဒ်လဲၣ်.

ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်ဖိအနီၢ်ကစၢ်ဒၣ်ဝဲ ဒီး အနီဟ့ၣ်ပှၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢပကရၤလီၤတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤဝဲအံၤဒ်အလီၢ်အိၣ်ဝဲအသိးန့ၣ်လီၤ.