Karen Human Rights Group

တီအူကီၢ်ရ့ၣ်တၢ်ပာ်ဖျါအဖုၣ်- ကီၢ်ပယီၤသုးခးလီၤတၢ်ဒီးဒြိအဃိ ဘၣ်ဒိဝဲသဝီဖိခံဂၤဖဲ ထီတထူၣ်ကီၢ်ဆၣ် (လါမးရှး ၂ဝ၂၆ နံၣ်)

 

ဖဲမုၢ်ဘူၣ် လါမးရှး ၁၅ သီ, ၂၀၂၆ နံၣ်အနံၤ မုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၁ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ် SAC [ထံကီၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးကီၣ်ကးကရၢ လၢအ ဘၣ်တၢ်သ့ၣ်ညါစ့ၢ်ကီးအီၤလၢကီၢ်ပယီၤသုး] ခးလီၤတၢ်ဒီးဒြိဖဲ KNU [ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ] အတြဲၤထၢခိသွဲတတီၤ လၢ အအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲ အအ--- သဝီ, စယဲၣ်ကၠံတီၤခၠါကရူၢ်, ထီတထူၣ် (ထန်းတစ်ပင်) ကီၢ်ဆၣ်, တီအူကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤအဃိ သဝီဖိခံဂၤလၢအမံၤမ့ၢ် အူအ---, လၢအသးနံၣ်အိၣ် (၆၅) နံၣ်တဂၤ, ဒီး အူဘ--- ဘၣ်ဒိဝဲဒၣ်န့ၣ်လီၤ. [ဖဲတၢ်ကဲထီၣ်သးအဆၢ ကတီၢ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်အသးလၢ လီၢ်အဝီၤအံၤအပူၤတအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ.]

အူအ--- ဒီး ပှၤလၢအဖံးသကိးမၤသကိးတၢ် အူဘ--- အံၤဆ့ၣ်နီၤကွၢ်ဝဲတၢ်ကစီၣ်လၢ တြဲၤထၢခိသွဲအထွဲတပၤဒီး မ့မ့ၢ်ပှၤလၢအ ဖံးသကိးမၤသကိးတၢ်အဂၤတဂၤ အူဆ--- တခီ ဆ့ၣ်နီၤဝဲလၢတြဲၤအစ့ၣ်တပၤန့ၣ်လီၤ. လၢတြဲၤအံၤအကပၤန့ၣ် ဘၣ်တၢ်ရဲၣ် လီၤဃာ်ဝဲမဲးထၢၣ်ဒီးလၢၢ်ထၢၣ်တဖၣ် ဒ်သိးကဒီသဒၢဃာ်ဝဲတြဲၤအံၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲမုၢ်ဃ့ၢ်လီၤ ၁ နၣ်ရံၣ်အဆၢကတီၢ် ဒြိလၢအ အိၣ်ဟဲလၢ SAC အသုးကလၢၤတဘ့ၣ် ဟဲတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ်သၢဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၣ်ပိၢ်အဆိကတၢၢ်တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ် လၢ မဲးထၢၣ်ဒီးလၢၢ်ထၢၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤအလီၢ်ခံ အူအ--- ဒီး အူဘ--- ဘၣ်ဒိဝဲဒီးမ့ၣ်ပိၢ်အက့သ့ၣ်ဖၣ်န့ၣ်လီၤ. အူအ--- အံၤဘၣ်ဒိဝဲနးနးကလဲာ်ဖဲအဟၢဖၢဒီးအဖံဘၣ်ခိၣ်အထွဲဒီး မ့မ့ၢ် အူဘ--- တခီဘၣ်ဒိဝဲတဆံးတက့ၢ်ဖဲအစုဒုၣ်န့ၣ်လီၤ. သိ လ့ၣ်ယီၢ်လၢဘၣ်တၢ်ပတုာ်ဃာ်အီၤဘူးဒီးတြဲၤအံၤစ့ၢ်ကီး ဘၣ်ဒိဟးဂီၤဝဲဒီးမ့ၣ်ပိၢ်အက့သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. [မ့ၣ်ပိၢ်အဂၤခံဖျၢၣ်တ ခီလီၤတဲာ်လၢသဝီချၢဒီး တဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးပှၤနီတဂၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ.]

ဘၣ်တၢ်လဲၤဆှၢဝဲ အူအ--- ဒီးလီၢ်ကဝီၤသဝီဖိအသိလ့ၣ်ယီၢ်တဖၣ်ဆူ အဘ--- တၢ်ဆါဟံၣ် လၢအဘၣ်တၢ်ပၢဆှၢအီၤလၢ ကီၢ်ပ ယီၤသုးမီၤရိၤလၢအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲ စယဲၣ်ကၠံတီၤခၠါကရူၢ် ပူၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့ တၢ်ဆါဟံၣ်တဖျၢၣ်အံၤကသံၣ်ပီး လီဒီးကသံၣ်ကသီ တအိၣ်လၢလၢပှဲၤပှဲၤလၢကကူစါယါဘျါဝဲ အူအ--- အတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးအံၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ လီၢ်ကဝီၤခိၣ်နၢ်တဖၣ်တၢၣ်ပီၣ်တဲသကိးလိာ်အသးဒီး ဆၢတဲာ်ဝဲလၢကလဲၤဆှၢအီၤဆူ အဆ--- တၢ်ဆါဟံၣ်လၢအဘၣ်တၢ်တီ ခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢ KDHW [ကညီဆူချ့မၤစၢၤဝဲၤကျိၤ] လၢအအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲ အဒ--- သဝီ, ပၢၤထံးကရူၢ်, ထီတထူၣ်ကီၢ် ဆၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲကျဲလၢအဝဲသ့ၣ်လဲၤဆူတၢ်ဟံၣ်န့ၣ် ခီဖျိ SAC အတၢ်သမံသမိးတြဲၤသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်အဃိ အဝဲသ့ၣ်ဘၣ်ဆီ တလဲဝဲသိလ့ၣ်သၢဘျီန့ၣ်လီၤ. သိလ့ၣ်အဆိကတၢၢ်တခိၣ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ KNU လီၢ်ကဝီၤခိၣ်နၢ်တဂၤအသိလ့ၣ်ဒီး အဝဲပာ်လီၤဝဲ အူအ--- ဖဲ တချုးတုၤ SAC တြဲၤသမံသမိးတၢ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဝံၤအလီၢ်ခံ အဝဲသ့ၣ်လဲၤခီဂာ်ဝဲတၢ်သမံသမိးအတြဲၤတီၤအံၤဒီး လီၢ် ကဝီၤသဝီဖိတဂၤအသိလ့ၣ်တခိၣ်န့ၣ်လီၤ. သဝီဖိအသိလ့ၣ်တခိၣ်အံၤစ့ၢ်ကီး လဲၤဆှၢအီၤတုၤဒၣ်ထဲကျဲတဝာ်န့ၣ်လီၤ. လၢခံက တၢၢ်သဝီဖိတဂၤအံၤ ဘၣ်တၢ်လဲၤဆှၢအီၤဆူတၢ်ဆါဟံၣ်ဒီး တၢ်ဆါဟံၣ်ခိၣ်နၢ်တဂၤအသိလ့ၣ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲအဝဲလဲၤတုၤလၢ အဆ--- တၢ်ဆါဟံၣ်အဆၢကတီၢ် အဝဲဒိကွၢ်ဝဲတၢ်ဂီၤယဲၤဖျါ (ဓါတ်မှန်) ဒီး အဆၢဟဲထီၣ်ဝဲလၢ တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးလၢအဒွဲပူၤတအိၣ် နီတမံၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ဘၣ်ဆၣ်သနာ်က့အမါစံးဝဲလၢ တၢ်ကဲထီၣ်သးဝံၤအလီၢ်ခံ [ခီဖျိတၢ်ပျံၤတီၢ်တၢ်ထြၢၤမၤဒီးအတၢ်ဆါအဃိ] အဝဲမံဝဲတန့ၢ်ဂ့ၤဂ့ၤဘၣ်ဘၣ် လၢမုၢ်နၤဒီးမုၢ်ဆါန့ၣ်လီၤ.  

အူအ--- လၢအမ့ၢ်ပှၤတဂၤလၢအအိၣ်ဖဲ အအ--- သဝီတဂၤအံၤ အဖိအိၣ်ဝဲလွံၢ်ဂၤန့ၣ်လီၤ. အဖိသ့ၣ်တဖၣ်အကျါသၢဂၤန့ၣ် ဆီ ဟံၣ်ဆီဃီလံဒီး ပှၤလၢအအိၣ်သဘျ့န့ၣ် မ့ၢ်ဒၣ်ထဲအဖိခွါသဒါတဂၤဧိၤန့ၣ်လီၤ. အဖိခွါသဒါအံၤ လဲၤဖံးမၤတၢ်လၢယိၤကီၢ်အဃိ အဝဲဘၣ်အိၣ်တ့ၢ်က့ၤဒီးအမါလၢဟံၣ်န့ၣ်လီၤ. ခီဖျိလၢတၢ်ပှ့ၤတၢ်ကလံၤဒိၣ်ဒီး တၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူအတၢ်ဃံာ်ဝၢ်စ့ၤအဃိ အူအ--- အံၤဖံးတၢ်မၤတၢ်ဒ်ပှၤထၢခိသွဲတဂၤ ဖဲတြဲၤထၢခိသွဲလၢအဘၣ်တၢ်ပၢဆှၢအီၤလၢ KNU လၢအအိၣ်ဆီလီၤအသးဖဲ အအ--- သဝီ ပူၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဖံးတၢ်မၤတခါအံၤ အဝဲဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတသီ ၁၅,၀၀၀ ကၠးဒီး တၢ်အံၤမၤစၢၤအီၤလၢကဘှါဆှဲဝဲ အတၢ်လုၢ် အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူ အတၢ်ဃံာ်တၢ်စ့ၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲမၤတၢ်ဖဲတြဲၤတတီၤအံၤ ကအိၣ်ခွံလါဘျဲၣ်လံန့ၣ်လီၤ. [အူအ--- အံၤကိညၢ်ထီၣ် ဝဲလၢတၢ်ဆါဟံၣ်အံၤအပူၤဒီး က့ၤဘၣ်ဝဲလၢဟံၣ်လံသနာ်က့ KHRG တသ့ၣ်ညါဘၣ်ဝဲ တကီၢ်ခါအတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသးသမူ အ တၢ်အိၣ်သးဘၣ်န့ၣ်လီၤ.]